Дулат тайпасының Шу-Іле және Талас аңғарларындағы мерзімдік қоныстары туралы жаңа ғылыми зерттеу жарияланды

«Steppe Panorama» азиялық журналының 2026 жылғы 13-том, 3-санында (926–946 б.) әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің ғалымдары С.А. Сапатай (PhD), Т.Е. Картаева (т.ғ.к., профессор) және Б.К. Орынбасардың (PhD докторант) «Шу-Іле және Талас өзендері аңғарларындағы Дулат тайпасының мерзімдік қоныстары» атты мақаласы жарық көрді.

Зерттеудің мақсаты — Дулат тайпасының Шу-Іле, Талас өзені аңғарындағы мерзімдік қоныстарды иемденуін «атақоныс» жүйесі тұрғысынан талдау; тұрақты қыстауларын, ауылдардағы шаңырақ санын, көшіп-қону тәртібін, жартылай көшпелілер мен отырықшылардың ара салмағын анықтау. Авторлар тарихи жазба деректерді, алғашқы ауыл шаруашылығы санақ материалдарын және этнографиялық далалық зерттеулерді пайдаланған.

Мақала қорытындысы бойынша Дулаттардың қоныстану ареалы кең болған, Шу мен Таластың орта ағысы аңғарында олар ең басым ру болған. Дулаттар Әулиеата, Черняев, Верный уезінде қыстап, жазда Шу, Талас өзендерінің жоғары ағысына, Қаратау асуларынан өтіп Наманганға дейін барған. Жартылай көшпелі Дулаттар қыста Қызылқұмның шығысындағы жайылымдарды да иеленген. Талас, Шу-Іле аңғарындағы бүгінгі қоныстану алғашқы санақ жазбаларында тіркелген қоныстарға сәйкес келеді, ал ертедегі қыстау-жайлау атаулары осы күнге өзгеріссіз жеткен.

Мақаланың толық мәтіні (PDF): https://ajspiie.com/index.php/history/article/download/1575/1346
DOI: https://doi.org/10.51943/3135-8055_2026_13_3_926-946

Дереккөзі: https://ajspiie.com/index.php/history/article/view/1575