Жақсығұл
Жақсығұл батыр кесенесінің фотосыЕркин Арзымбетов · құқық мәртебесі анықталмаған
ТАРИХИ ТҰЛҒА

XVII ғасырдың бірінші жартысы (нақты жылдары белгісіз)

Жаныс–Бөгежілден шыққан батыр, мерген және қолбасшы

Өмірбаян

Шабайұлы Жақсығұл батыр — Дулаттың Жаныс руындағы Бөгежіл аталығынан шыққан тарихи тұлға. Ескі dulattar.com сайтынан қалпына келтірілген мақала оны Есім хан дәуірінде, шамамен XVII ғасырдың бірінші жартысында өмір сүрген мерген батыр деп сипаттайды. Мақаладағы «Еңсегей бойлы ер Есім» жырының үзінділерінде Жақсығұл Шабайдың ұлы, Жаныс-Бөгежілден шыққан атақты мерген ретінде аталады; Есім ханның Ташкент жорығында ел шетін күзету міндеті тапсырылғаны баяндалады. Сол деректе ол Жәңгір ханмен бірге 1643 жылғы Орбұлақ шайқасында 600 қазақ сарбазының жартысына қолбасшылық еткен деп көрсетілген. 2004 жылы қабіріне жүргізілген археологиялық зерттеу кезінде сауыт пен найза табылғаны да мақалада айтылады. Бұл мәліметтер архивтік мақалаға негізделген және бастапқы тарихи деректермен қосымша тексеруді қажет етеді.